Koruyucu Ruh Sağlığı ve Dayanıklılık - Sorular

Ünite 1

  1. Koruyucu ruh sağlığı ve bileşenleri için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
    • A-) Koruyucu ruh sağlığı, ruh sağlığı hizmetlerinin önemli bir bileşenidir.
    • B-) Birincil ve ikincil koruma özellikle çocuklarda çok önemlidir.
    • C-) Çocuk gelişimi uzmanları koruyucu ruh sağlığının her aşamasında etkin rol alabilirler.
    • D-) Koruyucu ruh sağlığı çalışmaları tedavi edici yaklaşımlara kıyasla daha kolay, ucuz ve etkili olabilirler.
    • Cevap E-) Koruyucu ruh sağlığı yalnızca hastalıkların ortaya çıkmamasını hedefler.
  2. Çocuklarda koruyucu ruh sağlığı ve dayanıklılığın gelişmesi açısından aşağıdakilerden hangisi çocuk gelişim uzmanının işlevlerinden birisi olması beklenmez?
    • A-) Sağlıklı gebelikle ilgili eğitici programlar düzenlemek
    • B-) Küçük çocuklarda gelişimsel bozukluklara yönelik taramalar yapmak
    • C-) Ebeveynlere yönelik baş etme ve sorun çözme eğitimleri vermek
    • D-) Gelişimsel veya davranışsal sorunu olan çocukların eğitim ve rehabilitasyonunda yer almak
    • Cevap E-) Çocuklarda psikiyatrik bozuklukların tedavisini gerçekleştirmek
  3. Aşağıdakilerden hangisinin normal gelişen sağlıklı çocuklarda koruyucu ruh sağlığı önlemi olması beklenmez?
    • A-) Travmatik olaylardan uzak tutmak
    • B-) Ebeveynlere yönelik eğitimler
    • C-) Medya ve internet kullanımını takip etmek
    • Cevap D-) Rehabilitasyon programları oluşturmak
    • E-) Sağlıklı beslenme ve uyku hijyeni
  4. Psikolojik dayanıklılık hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
    • A-) Psikolojik dayanıklılığın gelişmesi için bireyin birtakım zorluklarla karşılaşması gerekir.
    • B-) Psikolojik dayanıklılık zaman içinde gelişen, değişen, öğrenilen bir durumdur.
    • C-) Psikolojik dayanıklılığın gelişmesinde olumsuz yaşam olayları da önemlidir.
    • Cevap D-) Psikolojik dayanıklılık büyük ölçüde doğuştan gelen bir beceridir.
    • E-) Psikolojik dayanıklılık koruyucu ruh sağlığının önemli bir bileşenidir.
  5. Aşağıdaki kavramlardan hangisi psikolojik dayanıklılık kavramını açıklamakta kullanılamaz?
    • A-) Esneklik
    • B-) Baş etme
    • C-) Öğrenme
    • Cevap D-) Büyüklük
    • E-) Uyum sağlama
  6. Psikiyatrik bozukluklar veya sorunlarla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
    • A-) Psikiyatrik bozuklukların ortaya çıkışında genetik faktörler her zaman için çevresel faktörlerden daha önemlidir.
    • Cevap B-) İş gücü kaybının ve sağlık harcamalarının önemli sebeplerinden birisidir.
    • C-) Günümüz bireyleri geçmişe göre ruhsal açıdan daha iyi durumdadır.
    • D-) Çocuklardaki psikiyatrik bozukluk veya sorunlar geçmişe göre daha azalmıştır.
    • E-) Modern tıptaki gelişmelere paralel olarak koruyucu ruh sağlığı alanında önemli gelişmeler olmuştur.
  7. Çocuk gelişiminde kritik ve hassas dönemlerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
    • A-) Çocuk gelişimi ve ruh sağlığı alanında çalışan uzmanlar kritik ve hassas dönemleri iyi bilmelidir.
    • B-) Kritik dönemler aniden başlayıp bitme eğilimindedirler.
    • C-) Bebeklik dönemi güvenli bağlanma için kritik dönemdir.
    • Cevap D-) Hassas dönemdeki eksiklerin yerine konulması mümkün değildir.
    • E-) Erken çocukluk dönemi öz kontrol becerilerinin kazanılmasında hassas dönemdir.
  8. Aşağıdakilerden hangisi ruh sağlığı veya dayanıklılık açısından koruyucu faktörlerden biri değildir?
    • A-) Aile ve sosyal bağların güçlü olması
    • B-) Baş edebildiği zorluklarla karşılaşmak
    • C-) Spor veya sanata ilgisi olmak
    • D-) İnanç sahibi olmak
    • Cevap E-) Sosyal medya kullanımı
  9. Aşağıdakilerden hangisi birincil veya ikincil bir koruyucu ruh sağlığı önlemi veya örneği değildir?
    • A-) Gebelikte sigara-alkol-madde kullanımından kaçınmak
    • B-) Bebeklik döneminde güvenli anne-bebek ilişkisinin kurulması
    • Cevap C-) Kronik şizofreni hastaları için rehabilitasyon programları
    • D-) Erken çocuklukta otizm taraması yapmak
    • E-) Davranış sorunları olan çocukları tanı ve tedavi için yönlendirmek

Ünite 2

  1. Doğum öncesi dönemde bebeğin büyüme ve gelişimi açısından aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Beyin gelişiminin çevresel etkilere en açık olduğu dönemdir.
    • B-) Annenin ruhsal durumundan etkilenir.
    • C-) Anne-bebek arasındaki duygusal bağ bu dönemde başlar.
    • Cevap D-) Beyin gelişimi açısından gebeliğin son aylarına kadar önemli bir gelişme olmaz.
    • E-) Bebeğin gelişimi genetik ve çevresel faktörlerden etkilenir.
  2. Beklenmeyen gebeliklerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Beklenmeyen gebelikler anne ve bebek açısından olumsuz sonuçlarla ilişkilidir.
    • B-) Beklenmeyen gebelikle ilişkili riskler uygun müdahalelerle giderilebilir.
    • C-) Başlangıçta beklenilen bir gebelik sonraki aylarda beklenmeyen bir gebeliğe dönüşebilir.
    • D-) Ülkemizde beklenmeyen gebelik oranları gelişmiş ülkelere göre daha düşüktür.
    • Cevap E-) Beklenmeyen gebelikler her zaman beklenmeyen gebelik olarak sonuçlanır.
  3. Dört yaşındaki oğlunda birtakım davranışsal ve gelişimsel sorunlar için size başvuran bir annenin üç aylık hamile olduğunu öğrendiniz. Çocuk gelişimi uzmanı olarak aşağıdakilerden hangisi bu olguda ve annede yapmanız gerekenlerden biri değildir?
    • A-) Önceki ve şimdiki gebelikte sigara-alkol-madde kullanımı öyküsünü sormak
    • B-) Çocuğa gelişimsel testler uygulamak
    • C-) Anneye çocukla ilgili baş etme becerileri konusunda destek olmak
    • Cevap D-) Davranışsal sorunlara yönelik ilaç tedavisi başlamak
    • E-) Şimdiki gebelikle ilgili doğum öncesi bakımların yapılıp yapılmadığını sormak
  4. Aşağıdakilerden hangisi doğum öncesi dönemde bebek için koruyucu ruh sağlığı açısından önemlidir?
    • A-) Gebeliğin beklenen/istenilen bir gebelik olması
    • B-) Ebeveynde psikopatoloji olması
    • C-) Ebeveynin çocuğun cinsiyetiyle ilgili hayal kırıklığı yaşaması
    • D-) Anne-baba arasında anlaşmazlık ve çatışma olması
    • Cevap E-) Hepsi
  5. Aşağıdakilerden hangisi ülkemizde gebelerde rutin olarak uygulanan doğum öncesi bakımın bileşenlerinden biri değildir?
    • A-) Gebenin kilosunu takip etmek
    • B-) Bebeğin büyüme ve gelişimini takip etmek
    • C-) Gebelik diyabeti açısından takip etmek
    • Cevap D-) Annedeki psikiyatrik sorunları tedavi etmek
    • E-) Anne-bebek bağlanmasını, gebelik uyumunu takip etmek
  6. Aşağıdakilerden hangisi gebelik öncesinde veya sürecinde yapılması gereken bir koruyucu ruh sağlığı önlemi/uygulamasıdır?
    • A-) Annenin sağlıklı ve dengeli beslenmesi
    • B-) Düzenli bir doğum öncesi bakım uygulanması
    • C-) Folik asit takviyesinin gebelikten önce başlanması
    • D-) Ebeveyndeki psikiyatrik sorunların tedavi edilmesi
    • Cevap E-) Hepsi
  7. Doğum şekliyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Normal (vajinal) doğum bebeğin akciğer gelişimi ve solunum refleksi açısından önemlidir.
    • B-) Normal doğum ruhsal dayanıklılığın gelişmesinde önemli olabilir.
    • Cevap C-) Ülkemizde sezaryen doğumlardaki artış büyük ölçüde tıbbi sebeplere bağlıdır.
    • D-) Normal doğum anne-bebek bağlanması açısından önemlidir.
    • E-) Sezaryen doğumun tercih edilmesinde doğum korkusu ve doktorların yönlendirmesi önemli sebeplerdir.
  8. Sezaryen doğumla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
    • A-) Sezaryen doğum, cerrahi bir girişim olarak birtakım risklerle ilişkilidir.
    • B-) Sezaryen doğum, gerekli durumlarda anne ve bebek için hayat kurtarıcı olabilir.
    • C-) Sezaryen doğum sonrası bebeğin barsaklarında doğum kanalındaki mikroplardan ziyade annenin cildi ve hastane ortamındaki mikroplar daha baskındır.
    • D-) Sezaryen doğum sonrası annenin toparlanması ve bebeğini emzirmesi daha güç olmaktadır.
    • Cevap E-) Hepsi.
  9. Aşağıdakilerden hangisi gebelikte sigara-alkol kullanımının sonuçlarından biri olarak beklenmez?
    • A-) Zihinsel yetersizlik
    • B-) Erken doğum
    • C-) Gelişme gerilikleri
    • Cevap D-) Şişman bebek
    • E-) Davranış problemleri
  10. Gebelikte sigara-alkol-madde kullanımıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Sigara kullanımı çocukta ileriki yıllarda davranım bozukluğu riskini ciddi olarak artırır.
    • Cevap B-) Az miktarda ve kontrollü şekilde sigara-alkol kullanmanın sakıncası yoktur.
    • C-) Gelişmiş ülkelerde fetal alkol sendromu genetik olmayan zihinsel yetersizliğin en önemli sebebidir.
    • D-) Sigara ve alkol kullanımı bebekte kalıcı bedensel ve ruhsal sorunlara yol açabilir.
    • E-) Gebelikte sigara-alkol-madde kullanımı çocuk ihmal ve istismarı olarak görülebilir.

Ünite 3

  1. Emzirme ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Güvenli bağlanmanın gelişmesinde önemlidir.
    • B-) Annelik duygusunun gelişmesinde önemlidir.
    • C-) Emzirme annede oksitosin salınımını uyarır.
    • D-) Zekâ gelişiminde önemlidir.
    • Cevap E-) Hepsi.
  2. Bağlanma bozukluklarıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Çocukluk ve erişkin dönemde birçok psikiyatrik bozukluğun gelişiminde önemlidir.
    • B-) Ebeveyndeki psikiyatrik bozukluklar bağlanma bozukluğu için risk faktörüdür.
    • C-) Bağlanma bozukluğu olan küçük çocuklar otizmi olan bir çocuk gibi görünebilirler.
    • D-) Bağlanma bozukluğu olan çocuklar erken ve uygun müdahale ile normale dönebilirler.
    • Cevap E-) Hepsi.
  3. Aşağıdakilerden hangisi yabancı durum testinin aşamalarından biri değildir?
    • A-) Yabancının odaya girerek anne ve bebekle etkileşime girmesi
    • B-) Annenin odadan ayrılması
    • C-) Annenin odaya girmesi, yabancının çıkması
    • D-) Anne odadan tekrar ayrılır, bebek odada yalnız kalır
    • Cevap E-) Bebek odadan çıkarılır
  4. Bağlanma ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Gebelikte başlar yaşamın ilk yıllarında gelişerek devam eder.
    • B-) Güvenli bağlanma için ilk iki yıl kritik dönemdir.
    • C-) Bağlanma sağlıklı bir fiziksel, ruhsal, duygusal, sosyal gelişim için temeldir.
    • Cevap D-) Bebekler anneden başka kimseye bağlanamaz.
    • E-) Biyolojik ve çevresel birçok faktör bağlanmayı etkiler.
  5. Aşağıdaki kelimelerden hangisi güvenli bağlanmanın tanım ve işlevlerini anlatırken kullanılmaz?
    • A-) Güvenlik
    • B-) Rahatla(t)ma
    • C-) Duygu düzenleme
    • D-) Merak ve keşfetme
    • Cevap E-) Korku ve kaçınma
  6. Anneden ayrılmaya tepkisizken, yeniden buluşma anında anneye soğuk ve reddedici davranan bir bebekte hangi tip bağlanma söz konusudur?
    • A-) Güvenli bağlanma
    • B-) Anksiyoz bağlanma
    • Cevap C-) Kaçıngan bağlanma
    • D-) Dezorganize bağlanma
    • E-) Hiçbiri
  7. Güvenli bağlanmanın ruh sağlığı açısından koruyucu etki ve mekanizmalarıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Beyin gelişimi ve sinaptik ağın oluşumunda önemlidir.
    • B-) Bebeklik dönemindeki güven duygusu ileriki yıllarda insan ilişkilerinde önemlidir.
    • C-) Kendine güven duygusunun gelişiminde önemlidir.
    • D-) Keşfetme duygusu ve davranışını pekiştirir.
    • Cevap E-) Psikolojik dayanıklılık gelişiminde bir etkisi yoktur.
  8. Aşağıdakilerden hangisi bebeklik dönemindeki koruyucu ruh sağlığı önlemi veya girişimi olarak düşünülemez?
    • A-) Anne-bebek ilişkisini güçlendirmek
    • B-) Dil gelişimi için bebeğe ninni veya şarkı söylemek
    • C-) Emzirmeyi teşvik etmek
    • Cevap D-) Yabancı dil öğrenmesi için bebeğe İngilizce çizgi film seyrettirmek
    • E-) Ebeveyne oyun ve iletişim becerileri konusunda yardım etmek
  9. Aşağıdakilerden hangisi bebeğin bakımındaki ihmalle ilgili psikiyatrik bozukluk ya da sorunlardan biri değildir?
    • A-) Tepkisel bağlanma bozukluğu
    • B-) Konuşma bozuklukları
    • C-) Sınırsız toplumsal katılım bozukluğu
    • Cevap D-) Otizm spektrum bozuklukları
    • E-) Kendine ve etrafa zarar verme davranışları
  10. 18 aylık kızını ‘hiç konuşmadığı ve kendisiyle pek ilişki kurmadığı’ şikâyetiyle size getiren bir anne ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisini yapmanız beklenmez?
    • A-) Annenin gebelik öyküsü sormak
    • B-) Bebeğin bakım öyküsünü sormak
    • C-) Televizyon veya ekran maruziyetini sormak
    • Cevap D-) Bebekte bir sorun olmadığı konusunda anneye güvence vermek
    • E-) Bir çocuk psikiyatrisine yönlendirmek

Ünite 4

  1. Aşağıdaki psikiyatrik bozukluklardan hangisi erken çocukluk döneminde kazanılmaya başlamış olması beklenilen empati becerisinin gelişmemiş olmasıyla karekterizedir?
    • A-) Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu
    • B-) Anksiyete bozukluğu
    • C-) Major depresif bozukluk
    • Cevap D-) Antisosyal kişilik bozukluğu
    • E-) Şizofreni
  2. Aşağıdakilerden hangisi erken çocukluk dönemi kazanımlarından biri değildir?
    • A-) Cinsiyetine uygun tercihlerde bulunma
    • B-) Basit düzeyde empati yapabilme
    • C-) Duygularını ifade etme
    • Cevap D-) Soyut kavramları anlama
    • E-) Tuvaletini söyleme
  3. Koruyucu ruh sağlığı açısından önemli olan aşağıdaki beceri veya durumlardan hangisi erken çocuklukla ilgili değildir?
    • A-) Dürtü ve öfke kontrolü
    • B-) Zevk erteleme
    • Cevap C-) Güvenli bağlanma
    • D-) Empati
    • E-) Problem çözme
  4. Psikolojik dayanıklılığın gelişmesi açısından aşağıdakilerden hangisi altı yaşındaki bir çocukta ailenin yapması beklenilen bir durum değildir?
    • A-) Sorunların çözümünde çocuğa örnek olmak
    • Cevap B-) Çocuğu her türlü riskli durumdan uzak tutmak
    • C-) Çocuğun sağlıklı beslenmesini sağlamak
    • D-) Çocuğa tarihimizden kahramanlık hikâyeleri okumak
    • E-) Çocuğun ağaca tırmanmaya çalışmasına izin vermek
  5. Erken çocukluk döneminde cinsel kimlik gelişimi ile ilgili olarak aşağıdakileren hangisi doğrudur?
    • A-) Cinsel kimlik gelişimi için kritik dönem olarak düşünülebilir.
    • B-) Dönem sonuna doğru cinsiyetle uyumlu tercih ve davranışlar büyük ölçüde gelişmiştir.
    • C-) Cinsel kimliğin gelişiminde ebeveyn tutum ve davranışları önemlidir.
    • D-) Erkek çocuklar için babanın varlığı özellikle önemlidir.
    • Cevap E-) Hepsi.
  6. Ebeveyn tutum ve davranışlarının koruyucu ruh sağlığı ve dayanıklılık açısından önemi/etkisi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Ebeveynler olumlu veya olumsuz örnek olabilirler.
    • B-) Aşırı koruyucu ebeveyn tipi dayanıklılık gelişimini zorlaştırabilir.
    • C-) İlgisiz, sorumsuz ebeveyn çocukta riskli alışkanlıkların gelişmesini kolaylaştırır.
    • D-) Ebeveyn tutum ve davranışları psikiyatrik bir sorunun ortaya çıkışını kolaylaştırabilir.
    • Cevap E-) Hepsi
  7. Aşağıdakilerden hangisi erken çocukluk döneminin özelliklerinden biri değildir?
    • A-) Merak ve keşfetme
    • B-) Görerek öğrenme
    • C-) Kız-erkek ayrımını yapabilme
    • D-) Büyükleri taklit etme
    • Cevap E-) Nasihat yoluyla öğrenme
  8. 4-5 yaş grubu çocukların olduğu bir anaokulunda koruyucu ruh sağlığı projesi geliştirmeniz ve uygulamanız isteniyor. Aşağıdakilerden hangisini bu bağlamda yapmanız beklenmez?
    • A-) Ailelerin sosyodemografik özellikleriyle ilgili bilgi toplamak
    • B-) Çocuklarda teknoloji kullanımı konusunda ebeveynleri bilgilendirmek
    • C-) Çocuklarda cinsel kimlik gelişimiyle ilgili sorunları taramak
    • Cevap D-) Davranışsal ve gelişimsel problemleri olan çocuklara tanı koymak
    • E-) Gelişimsel sorunları olan çocuklara test uygulamak
  9. Aşağıdakilerden hangisi erken çocukluk dönemindeki koruyucu ruh sağlığı önlemlerinden biri değildir?
    • A-) Ebeveynlere yönelik baş etme eğitimi vermek
    • B-) Kreş veya anaokulunda gelişimsel veya davranışsal sorunu olan çocukları taramak
    • Cevap C-) Çocuklara yönelik yabancı dil eğitimleri vermek
    • D-) Uyku ve beslenme alışkanlıklarına dikkat etmek
    • E-) Ciddi düzeyde dürtü ve davranış sorunu olan çocukları tedavi için yönlendirmek
  10. Aşağıdakilerden hangisi erken çocukluk döneminde beceri kazanmanın, öğrenmenin yollarından biridir?
    • A-) Gözlemleme
    • B-) Deneme-yanılma
    • C-) Merak etme
    • D-) Taklit etme
    • Cevap E-) Hepsi

Ünite 5

  1. Özel öğrenme bozukluğu olan bir çocuk hakkında aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • Cevap A-) Bu çocuklar ders dışı diğer alanlarda da bir şey öğrenemezler.
    • B-) Belirtiler yaşam boyu devam edebilir.
    • C-) Birçoğu özel eğitim desteğinden fayda görür.
    • D-) Erken tanı ve müdahale prognozda önemlidir.
    • E-) Birçoğunda zaman düşük benlik saygısı gelişir.
  2. Okula başlama ve uyum süreciyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Ebeveynler çocuklarıyla okula başlama hakkında konuşmalıdır.
    • B-) Duygusal ve davranışsal sorunu olan çocuklar zorluk yaşayabilirler.
    • Cevap C-) Okula başlamak çocuklar için her zaman keyifli bir olaydır.
    • D-) Ebeveyn tutum ve davranışları okula başlama sürecinde önemlidir.
    • E-) Bazı çocuklar için okula başlamak sıkıntılı ve kaygılı bir olaydır.
  3. Aşağıdakilerden hangisi özel gereksinimli çocuk olarak düşünülemez?
    • A-) Fiziksel engelli çocuk
    • B-) Otizm spektrum bozukluğu olan çocuk
    • C-) Özgül öğrenme bozukluğu olan çocuk
    • D-) Üstün zekâlı çocuk
    • Cevap E-) Sorumsuz çocuk
  4. Akademik başarının ruh sağlığı açısından koruyucu olmasında aşağıdakilerden hangisinin rolü olması beklenmez?
    • A-) Akademik başarı koruyucu bir faktör olan zekâ ile yakından ilişkilidir.
    • B-) Akademik başarı sağlıklı öz güven gelişiminde önemlidir.
    • Cevap C-) Öz güveni yüksek bireyler her zaman akademik olarak başarılı olurlar.
    • D-) Akademik olarak başarılı çocuklar doğrudan veya dolaylı olarak riskli ortamlardan uzak dururlar.
    • E-) Akademik başarı koruyucu bir faktör olan aile desteğini yansıtan bir faktör olabilir.
  5. Bir ilköğretim okulunda birincil ve ikincil koruyucu ruh sağlığı programı uygulamayı planlıyorsunuz. Aşağıdakilerden hangisinin bu programda yer alması beklenmez?
    • A-) Akran zorbalığı konusunda eğitimcileri ve çocukları bilgilendirmek
    • Cevap B-) Fiziksel engelli çocuklara rehabilitasyon hizmeti vermek
    • C-) Davranış sorunları olan çocukları tedavi için çocuk psikiyatrisine yönlendirmek
    • D-) Ekran ve internet kullanımı konusunda ailelerle çalışmak
    • E-) Özel gereksinimi olan çocukları belirlemek
  6. Öz güven hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Öz güveni yüksek bireyler her zaman mutlu ve sağlıklı bireylerdir.
    • B-) Bütün çocuklar başarı veya becerilerinden bağımsız olarak kendilerine güvenmelidir.
    • C-) Bir çocuğun akademik olarak başarılı olması için kendine güvenmesi gerekir.
    • Cevap D-) Sağlıklı öz güven ruh sağlığı açısından koruyucudur.
    • E-) Bir çocuğun öz güvenini geliştirmek için akademik olarak başarılı olmasını sağlamak gerekir.
  7. Aşağıdakilerden hangisi dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğunun ruh sağlığı ve dayanıklılık açısından oluşturduğu risklerden biri değildir?
    • Cevap A-) Enerjik olma
    • B-) Akademik başarısızlık
    • C-) Ebeveyn tükenmişliği
    • D-) Akran ilişkilerinde sorunlar
    • E-) Riskli davranışlar
  8. Aşağıdakilerden hangisi okul çağındaki bir çocukta ebeveynin sorumlulukları arasında yer alır?
    • A-) Çocuğu riskli ortamlardan uzak tutmak
    • B-) Okuldaki sorunlarıyla ilgili çocukla konuşmak
    • C-) Riskli veya tehlikeli durumlarda nasıl davranacağını çocuğuyla konuşmak
    • D-) Çocuğun uyku ve beslenme alışkanlıklarını takip etmek
    • Cevap E-) Hepsi
  9. Okul döneminde koruyucu ruh sağlığı ve dayanıklılık hakkında aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Önceki dönemde kazanılmış beceriler bu dönemde gelişmeye, pekişmeye devam eder.
    • B-) Birçok koruyucu becerinin gelişmesi için hassas bir dönemdir.
    • C-) Fiziksel aktiviteler dayanıklılığın gelişmesinde önemlidir.
    • Cevap D-) Uyuşturucu maddeler hakkında çocukların bilgilendirilmesi önemlidir.
    • E-) Okul risk veya koruyucu faktör olarak önemli bir ortamdır.
  10. Ruh sağlığı ve dayanıklılık açısından aşağıdakilerden hangisi okul çağı kazanımları arasında yer alır?
    • A-) İletişim becerileri
    • B-) Sorumluluk duygusu
    • C-) Sağlıklı yaşam alışkanlıkları
    • D-) Baş etme becerileri
    • Cevap E-) Hepsi

Ünite 6

  1. Aşağıdakilerden hangisi ergenlik döneminde önemli bir koruyucu ruh sağlığı uygulaması olabilir?
    • A-) Ergenlere yönelik spor alanları ve programları oluşturmak
    • B-) Ergenlerin sivil toplum faaliyetlerine katılmalarını sağlamak
    • C-) Güvenli ve ilgili bir sosyal çevre oluşturmak
    • D-) Ergenleri sanatsal faaliyetlere yönlendirmek
    • Cevap E-) Hepsi
  2. Aşağıdakilerden hangisi ergenlik döneminde intihar girişimleri için bir risk faktörü değildir?
    • A-) Çocukluk çağı travmaları
    • B-) Erken yaşta başlayan cinsellik
    • C-) Medyada intihar haberlerine maruz kalmak
    • D-) Yakın arkadaşının intihar sonucu ölmesi
    • Cevap E-) Psikiyatrik muayene esnasında intihar düşüncesi olup olmadığı hakkında soru sormak
  3. Düşük-orta gelirli ailelerin bulunduğu bir bölgedeki devlet lisesinde ergenlere yönelik cinsellik ve koruyucu ruh sağlığı hakkında çalışmak istiyorsunuz. Aşağıdakilerden hangisini yapmanız beklenmez?
    • A-) Ergenlere cinsel gelişim hakkında bilgi vermek
    • B-) Uygunsuz talep veya baskılara ‘Hayır’ demeyi öğretmek
    • Cevap C-) Güvenli cinsel ilişki için gençlere kondom dağıtmak
    • D-) Ergen cinselliğiyle ilişkili riskleri paylaşmak
    • E-) Cinselliği erteleme üzerine tavsiyelerde bulunmak
  4. Ergenlik döneminde alkol-madde kullanımı /bağımlılığı açısından aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • Cevap A-) Sigara-alkol-maddeyi ilk defa kullanan ergenlerin önemli bir kısmı bağımlı olur.
    • B-) Sigara-alkol-madde kullanımı erken dönemde fark edilip, doğru müdahale edilirse bağımlılığa gitmesi engellenebilir.
    • C-) Sigara-alkol-maddeyi ilk deneme yaşı ne kadar küçükse bağımlılık riski o kadar yüksektir.
    • D-) Sigara-alkol-maddeyi kullanma sıklığı ne kadar fazlaysa bağımlılık riski o kadar yüksektir.
    • E-) Çocukluk çağındaki Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu ergenlik döneminde sigara-alkol-madde kullanma riskini artırır.
  5. Ergen flört şiddeti hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
    • A-) Ergen cinselliğinin önemli olumsuz sonuçlarından biridir.
    • Cevap B-) Erkekler de kızlar kadar etkilenir.
    • C-) Etkileri yaşam boyu sürebilir.
    • D-) Önlenebilir bir durumdur.
    • E-) Gelişmiş ülkelerde ergenler arasında çok önemli bir ruh sağlığı sorunudur.
  6. Ergenlik döneminde cinsel gelişim ve davranışlar ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Riskli cinsel davranışlar sergileyebilirler.
    • B-) Çoğunlukla cinsellik hakkında yeterli ve doğru bilgiye sahip değildirler.
    • C-) Cinsel dürtü ve davranışlar başta medya ve internet olmak üzere çevreden etkilenir.
    • D-) Cinsellikle ilişkili riskleri yeterince bilmez veya önemsemezler.
    • Cevap E-) Hepsi.
  7. Aşağıdakilerden hangisi ergenlik dönemindeki fiziksel-cinsel gelişim hakkında söylenemez?
    • A-) Boy uzunluğu ve vücut ağırlığı artar.
    • B-) Cinsel açıdan üreme yeteneği kazanılır.
    • C-) Cinsel dürtüleri kontrol etmekte zorlanabilir.
    • Cevap D-) Sosyal ve duygusal olarak cinsel olgunluğa ulaşır.
    • E-) Fiziksel özellikleri ve görünümüyle ilgili endişe yaşayabilir.
  8. Ergenlik döneminde psikososyal sorunlar ve koruyucu ruh ağlığı açısından aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Ergenlik dönemi birtakım psikiyatrik bozuklukların ortaya çıkışı için riskli bir dönemdir.
    • B-) Ergenlik dönemindeki birtakım gelişimsel özellikler ergeni ruhsal veya sosyal olarak zorlayabilir.
    • Cevap C-) Ergenlik dönemi ruh sağlığı ve dayanıklılık açısından koruyucu beceri ve özelliklerin kazanılması için en uygun dönemdir.
    • D-) Ailesel ve çevresel risk faktörleri genetik yatkınlığı olan bireylerde psikiyatrik sorunların ortaya çıkışını kolaylaştırabilir.
    • E-) Güvenli bir sosyal çevre ruh sağlığı açısından koruyucudur.
  9. Aşağıdakilerden hangisi ergen cinselliğiyle ilişkili sorunlardan biri değildir?
    • A-) Ergen flört şiddeti
    • Cevap B-) Şizofreni
    • C-) Major depresyon
    • D-) Travma sonrası stres bozukluğu
    • E-) Alkol-madde bağımlılığı
  10. Ergenlik dönemi gelişimsel özellikleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Bir geçiş dönemidir.
    • B-) Dönemin sonunda beyin ve kişilik gelişimi büyük ölçüde tamamlanmış olur.
    • C-) Bireyin akran etkisine çok açık olduğu bir dönemdir.
    • D-) Sosyal ve akademik açıdan beklenti ve sorumlulukların arttığı bir dönemdir.
    • Cevap E-) Hepsi.

Ünite 7

  1. Çocuklarda obezitenin sebep ve sonuçları hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Ekran karşısında yemek obezite için önemli bir risk faktörüdür.
    • B-) Obezite bedensel olduğu kadar psikososyal sorunlara da yol açar.
    • C-) Beslenmenin yanı sıra fiziksel aktivite azlığı da obezitenin gelişmesinde önemlidir.
    • D-) Günümüzdeki özellikle genç kızlar arasındaki yaygın beden algısı, bu bireyleri obezitenin psikososyal etkilerine daha açık hâle getirmektedir.
    • Cevap E-) Hepsi.
  2. Günümüz bireyleri hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
    • A-) Günümüz bireyleri daha bireysel ve rekabetçi bir dünyada yaşamaktadır.
    • B-) Günümüz bireyleri birçok alanda geçmişe göre daha fazla stresle yüzleşmektedir.
    • Cevap C-) Günümüz bireyleri geçmişegöre psikolojik açıdan daha mutlu ve sağlıklıdırlar.
    • D-) Gelişmiş toplumlarda yalnızlık önemli bir sorundur.
    • E-) Ekonomik imkânları geçmişe göre daha iyi durumdadır.
  3. Günümüz yaşam tarzı ve ruh sağlığı konusunda aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Günümüz yaşam tarzı ruh sağlığı açısından önemli birtakım risk faktörleriyle ilişkilidir.
    • B-) Günümüzde psikiyatrik sorunlar önemli bir sağlık sorunudur.
    • C-) Ruh sağlığı açısından koruyucu birtakım faktörler günümüzde azalmış veya kaybolmuş durumdadır.
    • D-) Tıbbi, teknolojik ve ekonomik imkânlardaki artış ruh sağlığına yansımamış olabilir.
    • Cevap E-) Hepsi.
  4. Çocuklarda sağlıklı, güvenli medya/internet kullanımı konusunda aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Yatak odasında ekran bulundurmamak
    • Cevap B-) İştahsız çocuklarda ekranı yemek yedirmek için kullanmak
    • C-) Çocukla birlikte TV veya internette zaman geçirmek
    • D-) Çocuğun internette ne yaptığını takip etmek
    • E-) Çocukla TV ve/ya internetin riskleri konusunda konuşmak
  5. Aşağıdakilerden hangisi çocuklarda obezite gelişmesini engelleyecek önlemlerden birisi olması beklenmez?
    • Cevap A-) Çocukları haftalık veya aylık düzenli olarak tartmak
    • B-) Ekran karşısında yemeyi kısıtlamak
    • C-) Ailecek yeme alışkanlığını kazandırmak
    • D-) Düzenli fiziksel aktivite yapmasını sağlamak
    • E-) Fastfood kültüründen uzan tutmak
  6. Çocuklarda ruh sağlığı ve dayanıklılığın gelişmesinde ve çocuk yetiştirmede ebeveyn tutumları hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Ebeveynler çocuklarıyla arkadaş gibi olmaları gerekir.
    • B-) Ebeveynler çocuklarını hiçbir zorluk veya yokluk yaşatmadan veya hissettirmeden yetiştirmelidir.
    • C-) Ebeveynler çocuklarının sevgisini kaybetmemek için onların isteklerini olabildiğince yerine getirmelidir.
    • D-) Aile içindeki hemen her konuda çocukların fikri ve tercihi dikkate alınmalıdır.
    • Cevap E-) Hiçbiri.
  7. Aşağıdakilerden hangisi geçmişe kıyasla günümüzde daha belirgin olan beden ve psikososyal sağlık açısından önemli durumlardan biri değildir?
    • A-) Yalnızlaşma
    • B-) Daha hareketsiz bir yaşam tarzı
    • C-) Artmış alkol-madde kullanımı
    • Cevap D-) Daha iyi sosyal destek sistemleri
    • E-) Artmış tıbbi tedavi imkânları
  8. Modern yaşam tarzının insan sağlığı üzerine etkileri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • A-) Teknolojik imkânlar birçok alanda kolaylık sağlamaktadır.
    • B-) Bazı imkân ve gelişmeler doğrudan ve/ya dolaylı olarak beden ve/ya ruh sağlığı açısından riskler taşımaktadır.
    • C-) Çocuklar teknolojiyle ilişkili risklere en açık yaş grubudur.
    • D-) Modern yaşam tarzında insan sağlığı açısından koruyucu bazı faktörler azalmış veya zayıflamış olabilir.
    • Cevap E-) Hepsi.
  9. Genç bir anne üç yaşındaki çocuğunu henüz konuşamadığı şikâyetiyle size getiriyor. Eşinin tayini sebebiyle dört yıl önce İstanbul’a taşındıklarını, burada akraba veya sosyal çevrelerinin pek olmadığını, eşinin işi sebebiyle evde çok az bulunabildiğini, çocuğun zamanının çoğunu ekran karşısında geçirdiğini paylaşıyor. Detaylı sorulduğunda çocuğunu ancak iki ay emzirdiği, dört aylıkken çalışmaya başladığını, şimdiye kadar dört bakıcı değiştirdiklerini ifade ediyor. Görüşme esnasında çocuğun çevreyle pek iletişim kurmadığını, ismine tepkisinin kısıtlı olduğunu fark ediyorsunuz. Bu çocuktaki en muhtemel tanı hangisidir?
    • Cevap A-) Tepkisel bağlanma bozukluğu
    • B-) Otizm spektrum bozukluğu
    • C-) Ekpresif dil bozukluğu
    • D-) Sınırsız toplumsal katılım bozukluğu
    • E-) Zihinsel yetersizlik
  10. Aşağıdakilerden hangisi öz güvenli çocuklar yetiştirmekte doğru bir uygulama değildir?
    • A-) Çocuklarına her şeyden ve herkesten önemli olduğunu söylemek
    • B-) Ne olursa olsun çocuklarına ‘kendisine güvenmesi gerektiğini’ söylemek
    • C-) Bebeklikten başlayarak çocuklara ‘prens’ , ‘prenses’ diye hitap etmek
    • D-) Arkadaşlarıyla yaşadığı tartışmalarda her zaman çocuğunun yanında yer almak
    • Cevap E-) Hepsi

Ünite 8

  1. Akran zorbalığı ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Aralarında fiziksel olarak ya da psikolojik olarak güç eşitsizliği olan bireylerden güçlü olanın güçsüz olana uyguladığı saldırgan eylemlerdir.
    • B-) Zorbanın amacı kurbanda korku veya endişe yaratmak ve/veya kurbanı kontrol altına almaktır.
    • C-) Akran zorbalığının görülme sıklığı gelişimsel dönemlere göre değişkenlik gösterir.
    • Cevap D-) Akran zorbalığının olumsuz etkileri sadece zorba ve kurban üzerinde görülür.
    • E-) Zorbalık genellikle otorite figürlerinin bulunmadığı okul bahçelerinde, koridorlarda ya da okul çevresinde gerçekleşir.
  2. Akran zorbalığının sonuçları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
    • A-) Akran zorbalığı sadece zorba ve kurban üzerinde değil, zorbalığa yardım eden, tanık olan ya da medya aracılıyla öğrenenler üzerinde de ciddi olumsuz etkiler bırakır.
    • B-) Zorbalık davranışının sıklığı, birden fazla zorba tarafından uygulanıyor olması ve maruz kalınan zorbalık çeşidinin fazlalığı sonuçların ağırlaşmasına neden olur.
    • C-) Zorbalığa maruz kalan çocuklarda içe yönelim sorunlarının yanı sıra dışa vurum sorunlarının sıklığında da artış görülür.
    • Cevap D-) Zorbalığın birey üzerindeki etkileri sadece zorbalığa uğranılan dönem ile sınırlı kalır.
    • E-) Zorbaların ortalama ergenlere oranla kavgaya bulaşma yaralanma ve adli ceza alma olasılıkları daha yüksektir.
  3. Akran zorbalığının mağdur üzerinde meydana gelen etkileri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Akran mağduriyeti ile düşük benlik saygısı arasındaki çift yönlü bir ilişki vardır.
    • B-) Zorbalığa maruz kalan çocuklarda içe yönelim sorunlarının dışa vurum sorunlarının sıklığında da artış görülür.
    • C-) Erişkin yaşamda alkol ve madde bağımlılığı çocukken zorbalığa maruz kalma ile ilişkilendirilmiştir.
    • Cevap D-) Zorbalık mağdurlarının erişkin yaşamda çocuklarına aşırı müdahale etmeleri, çocuklarının zorbalığı maruz kalmasını engeller.
    • E-) Zorbalık mağdurlarında erişkin yaşamlarında anksiyete ve depresyon ortaya çıkma ihtimali artmıştır.
  4. Aşağıdaki saldırgan davranışlardan hangisi zorbalık olarak tanımlanabilir?
    • A-) Bir öğrencinin, bilişsel zorluğu olan başka bir öğrenciye kasıtlı olmadan zarar vermesi
    • B-) Bir öğrencinin, aralarında güç dengesizliği olmayan başka bir öğrenciye tekme atması
    • Cevap C-) Bir öğrencinin, kendisinden fiziksel olarak daha güçsüz bir öğrenciye lakap takması
    • D-) Bir öğrencinin, kendisinden yaşça küçük başka bir öğrenci ile bir kereye mahsus dalga geçmesi
    • E-) Bir öğrencinin, aralarında güç dengesizliği bulunmayan bir öğrenciyi tehdit etmesi
  5. Bir okulda koruyucu ruh sağlığı kapsamında akran zorbalığı mağduru olma riski olan öğrenciler belirlenecek ve onlarla çalışmalar yapılacaktır. Aşağıdakilerden seçeneklerden hangisi diğerlerine göre zorbalığa uğramak bakımından daha düşük risk altındadır?
    • A-) 8 yaşında obez erkek öğrenci
    • B-) 9 yaşında bilişsel gelişiminde gerilik olan kız öğrenci
    • Cevap C-) 10 yaşında özsaygısı yüksek kız öğrenci
    • D-) 10 yaşında cinsel kimlik karmaşası yaşayan kız öğrenci
    • E-) 9 yaşında geçmişte zorbalığa uğramış erkek öğrenci
  6. Akran zorbalığının zorba üzerindeki etkileri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Zorbalar ilkokul ve ortaokul yıllarında yaptıklarının sonuçlarından genellikle etkilenmezler.
    • B-) Zorba çocuk ve ergenler kendine zarar verme davranışı açısından yüksek risk altındadırlar
    • C-) Zorbalarda alkol ve madde kullanımı sıklığında ve silah taşımada da artış görülebilir.
    • D-) Zorbaların erişkin yaşamlarında antisosyal kişilik gelişimi açısından yüksek risk altındadırlar.
    • Cevap E-) Zorbalara karşı uygulanacak katı disiplin uygulamaları ve otoriter aile tutumları çocukların zorbalık eğilimlerini azaltır.
  7. Zorbalarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
    • A-) Genellikle akran gruplarında popülerdirler ve liderlik özellikleri gösterirler.
    • B-) Zorbalık yapan özellikle erkek çocuksa genellikle fiziksel olarak daha güçlüdür.
    • C-) Zorbaların sorun çözme becerileri kısıtlıdır ve engellenmeye karşı toleransları düşüktür.
    • D-) Otokontrolleri zayıftır, genellikle yıkıcı, öfkeli ve tepkisel davranışları sergilerler.
    • Cevap E-) Zorba olmayanlara göre daha yoğun kaygı yaşarlar ve özsaygıları düşüktür.
  8. Akran zorbalığı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
    • Cevap A-) Zorbalığa maruz kalma yaygınlığı bakımından kızlar ve erkekler arasında çok belirgin istatistiksel farklılıklar vardır.
    • B-) Akran zorbalığına maruz kalma sıklığı orta çocukluktan itibaren azalmaya başlarken, zorbalık uygulama sıklığı ergenliğin ilk dönemlerinde pik yapar.
    • C-) Siber zorbalığa maruz kalma ve uygulama bakımında cinsiyet farklılığı belirgin değildir.
    • D-) Erkek çocuklar daha çok fiziksel zorbalığın, kızlar ise ilişkisel zorbalığın daha çok uygulayıcısı ve kurbanı olma eğilimindedir.
    • E-) Ortaokul yıllarında fiziksel zorbalık, lise döneminde ise ilişkisel zorbalığa daha sık rastlanır.
  9. I. Saldırganlık zarar verme amacı taşıyan herhangi bir davranış şeklidir.
    II. Zorbalık güç dengesizliği bulunan bireyler arasında oluşan saldırgan davranışlardır.
    III. Güçleri birbirine denk kişiler arasında ortaya çıkan kavgalar da şiddet eylemi olarak nitelendirilir.
    Akran zorbalığı ile ilgili yukardakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
    • A-) Yalnız II
    • B-) Yalnız III
    • C-) I ve II
    • D-) II ve III
    • Cevap E-) I, II, III
  10. I. Çoğu özellikleri kurbanların sosyal davranış kalıplarıyla benzerlik gösterir.
    II. Genellikle sosyal ilişki kurma becerileri zayıftır.
    III. Kendilerini zorbalık yaparak etkin kılmaya çalışırlar.
    IV. Sıklıkla reaktif saldırganlık davranışları gösterirler.
    Hem zorba söz ve eylemlerde bulunan hem de zorbalık rolüne maruz kalan kişilere zorba kurban denir. Zorba kurbanlarla ilgili yukarıdakilerden hangileri doğrudur?
    • A-) I ve II
    • B-) I ve III
    • C-) I, II ve III
    • Cevap D-) II ,III ve IV
    • E-) I, II, III, IV

Ünite 9

  1. Evrensel koruyucu ruh sağlığı programları için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
    • A-) Evrensel program seçilmiş bir gruba uygulanmadığı için müdahale öncesi taramaya ihtiyaç duyulmaz.
    • B-) Evrensel programlarda seçilmiş bir örneklem olmadığı için damgalama en aza indirgenmiş olur.
    • C-) Evrensel programlar henüz risk altında olmayan ancak gelecekte ruhsal sorunlar gösterebilecek gençlere müdahale imkânı sağlar.
    • Cevap D-) Hedef grup için koruyucu programlar evrensel programlara göre daha büyük gruplarda uygulanmaktadır.
    • E-) Evrensel programların uygulama maliyetleri hedef grup için koruyucu programlardan daha yüksek olabilir.
  2. Aşağıdakilerden hangisi çocuk ve ergenlerde içe atım bozuklukları olan anksiyete ve depresif bozuklukların ortaya çıkması için bir risk faktörü değildir?
    • A-) Ebeveynlerden birinde anksiyete bozukluğu veya depresif bozukluk tanısının olması
    • B-) Ebeveynler arasında belirgin çatışmaların olması
    • C-) Olumsuz ebeveyn tutumları ve kötü akran ilişkileri
    • D-) Stresli yaşam olayları
    • Cevap E-) Okul başarısının yüksek olması
  3. I. Çocuk ve ergenlerde görülen psikososyal problemler çok sık görülmesi nedeniyle tüm dünyada büyük bir önem kazanmıştır.
    II. Tedavi edilmemiş ruhsal bozukluklar yüksek oranda okul bırakma, suç işleme, işsizlik, madde kullanımı ve aile işlevlerinde bozulma gibi önemli psikososyal problemlere yol açmaktadır.
    III. Okul ruh sağlığı hizmetleri; ruh sağlığının geliştirilmesi, korunması ve ruh sağlığında bozulmalar olduğu takdirde müdahalede bulunulması ile ilgili okul hizmetlerin tamamını kapsamaktadır.
    IV. Çocukluk çağı ruh sağlığı bozuklukları sık görülmesi nedeniyle okul koruyucu ruh sağlığı müdahaleleri büyük bir öneme sahiptir.
    Yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
    • A-) I, II
    • B-) I, II, III
    • Cevap C-) I, II, III, IV
    • D-) II, III, IV
    • E-) I, III, IV
  4. I. Çocuk ve ergenlerin %25’i bir kronik hastalığa sahip olmakta ve yine %10’unda bu hastalıklar günlük yaşam becerilerini şiddetli bir şekilde etkilemektedir.
    II. Kronik hastalık sürecinde çocuk ve ergenler, duygusal, davranışsal ve eğitimsel problemler sıklıkla yaşamaktadır.
    III. Hastalıkla ilgili sık hastane ziyaretleri, beklenmedik hastane yatışları özellikle çocuk veya ergenin günlük yaşam rutinlerine devam edememesine aynı zamanda okul devamsızlıklarına yol açmaktadır.
    Kronik hastalıklarla ilgili yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri doğrudur?
    • A-) I, II
    • Cevap B-) I, II, III
    • C-) II, III
    • D-) Yalnız I
    • E-) I, III
  5. Koruyucu ruh sağlığı açısından erken müdahale programları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
    • A-) Riskli ailelerin bulunması ve bu ailelere yönelik koruyucu ruh sağlığı programlarının uygulanması gelişimsel bozuklukların sıklığı ve şiddetinin azaltmamaktadır.
    • Cevap B-) Erken müdahale programları ile gelişimsel bozukluklara müdahale edildiği takdirde özel eğitime olan ihtiyaç azalmaktadır.
    • C-) Erken müdahale programları ülke ekonomisine önemli maliyetler getirmektedir.
    • D-) Erken müdahale programlarının etkileri yetişkin döneme kadar devam etmemektedir.
    • E-) Erken müdahale uygulanan çocuk ve ergenlerde sosyal becerileri arttırdığı, çocuğun akademik başarısı üzerinde olumlu katkıda bulunduğu, okulu bırakma, sınıf tekrarlarını azaldığına dair henüz yeterli kanıtlar bulunmamaktadır.
  6. Aşağıdakilerden hangisi ergenlik döneminde görülen riskli bir davranış değildir?
    • A-) Madde veya alkol denemek
    • B-) Riskli cinsel aktivite
    • C-) Sigara kullanmak
    • Cevap D-) Derslerine düzenli çalışmamak
    • E-) Şiddet içeren davranışlarda bulunmak
  7. Alkol ve madde kullanım bozuklukları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenemez?
    • A-) Alkol ve madde kullanım bozukluklarında bağımlılık geliştikten sonra tedavi ile iyileşme oranlarının çok düşük olması nedeniyle koruyucu ruh sağlığı müdahaleleri büyük bir öneme sahiptir.
    • B-) Alkol ve madde kullanım bozuklukları çocuk ve ergenlerin aile, okul ve akran ortamlarında işlevselliklerini belirgin olarak bozmaktadır.
    • C-) Madde veya alkolün sadece bağımlılık düzeyinde kullanılması değil erken yaşta bir kez denenmesi bile ruh sağlığı açısından çok risklidir.
    • D-) Alkol ve madde kullanım bozuklukları ülke ekonomisinde çok büyük kayıplara neden olmaktadır.
    • Cevap E-) Alkol ve madde kullanım bozuklukları sıklıkla 15 yaşından sonra görülmektedir.
  8. Alkol ve madde kullanım bozuklukları için okul koruyucu ruh sağlığı müdahaleleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
    • Cevap A-) Bu müdahaleler, çocuğun madde ile karşılaşabileceği kritik dönemlerden önce uygulanmalı. Çocuk ve ergeni maddeyle karşılaşabileceği ortamlara karşı hazır olmasını ve uygun baş etme becerilerinin gelişimine olanak sağlamalıdır.
    • B-) Çok az sayıda okul personeli ile uygulanmalı ve personele çok az bir eğitim verildikten sonra hemen başlanılmalıdır.
    • C-) Sadece bilgi verici bir program olmalı.
    • D-) Programın bitiminden sonra takip ve destek seansları gibi ek seanslar olmamalı.
    • E-) Sosyal becerileri ve duygudurum düzenleme becerilerini artırmak bu programlar için önemli değildir.
  9. Aşağıdakilerden hangisi bir gelişimsel bozukluk değildir?
    • A-) Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu
    • B-) Özgül Öğrenme Güçlüğü
    • C-) Tik Bozukluğu
    • D-) Otizm Spektrum Bozukluğu
    • Cevap E-) Şizofreni
  10. İyi bir koruyucu ruh sağlığı programı için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
    • A-) Bütüncül olmalıdır. Okul, aile, sokak gibi birçok ortam için müdahaleler içermelidir.
    • B-) Tam bir etki oluşturabilmesi için program yeterli doz ve süreye sahip olmalıdır.
    • C-) Risk ve koruyucu faktörler göz önünde bulundurularak hazırlanmış olmalıdır.
    • D-) Uygulanacağı coğrafi bölgenin kültür ve yaşam tarzına uygun olmalıdır.
    • Cevap E-) Ruh sağlığı sorunları ortaya çıktıktan sonra uygulanmalıdır.

Ünite 10

  1. Çocukluk çağı travmaları ile ilgili çok boyutlu birincil koruyucu program hazırlarken programa aşağıdakilerden hangisinin dâhil edilmesi gereklidir?
    • A-) Çocuk veya ergen
    • B-) Öğretmen ve okul personeli
    • C-) Ebeveyn
    • D-) Potansiyel istismarcı
    • Cevap E-) Hepsi
  2. Çocukluk çağı travmalarının gelişim dönemlerine göre etkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenemez?
    • A-) Çocukluk çağı travmalarının etkileri gelişim dönemlerine göre farklılık göstermektedir.
    • B-) Bir çocuğun 18 ay öncesi yaşadığı bir travma ile ilgili otobiyografik bellekte bir anıyı hatırlaması ve sözel olarak ifade etmesi nadir bir durumdur.
    • C-) 0-3 yaş döneminde travmaya maruz kalan çocuklarda uyku problemleri, gece korkuları, oyunlarında travmatik temalar görülebilir.
    • Cevap D-) Kazanılmış becerilerde kayıp erken çocukluk çağı (0-6 yaş) travmalarından ziyade 6-18 yaş arası yaşanılan travmalarda görülür.
    • E-) Çocuklar, üç yaşından sonra yaşadıkları travmatik olayı daha iyi hatırlıyor olsalar bile dil gelişimlerini tam olarak tamamlamadıkları için yaşadıkları olayları tam olarak ifade edemeyebilirler
  3. Aşağıdakilerden hangisi fiziksel istismarın özelliklerinden biri değildir?
    • A-) Kendisinden en az beş yaş büyük bir kişi ya da kendisinden iki yaş büyük bir aile bireyi tarafından saldırıya maruz kalınmış olması
    • B-) Olayın etkilerinin en az 48 saat sürmesi ve fiziksel hasara yol açması
    • C-) Olayın çocuk tarafında kardeş kıskançlığı gibi bir aile içi çatışma olarak algılanmaması
    • D-) Onur kırıcı, kasdi bir eylem olması
    • Cevap E-) Çocuğun yaşadığı olaydan sık sık bahsetmesi
  4. I. Yaşanılan olumsuz olayın bir süreye yayılarak değil de kısa bir zaman içerisinde meydana gelmesi (anilik)
    II. Mevcut olumsuz yaşam olayı ile kişinin baş edemeyeceği ve kontrolü kaybedeceğine dair öznellik algısı (kontrol edilebilirlik)
    III. Olayın kişiye fiziksel/duygusal olarak acı vermesi ya da ileride acı verme ihtimali olduğu algısı (olumsuzluk)
    Olumsuz bir yaşam olayının travmatik hâle gelmesi için yukarıdaki özelliklerden hangisine/hangilerine sahip olması gerekir?
    • A-) I, II
    • Cevap B-) I, II, III
    • C-) Yalnız II
    • D-) II, III
    • E-) I, III
  5. Aşağıdakilerden hangisi çocukluk çağı yaralanmaları için dikkat edilmesi gereken bir önlem değildir?
    • A-) Yataklara koruyucu konulması ve yine pencerelere ve balkon kapılarına emniyet kilidi konulması
    • B-) Çocuğun düşme ihtimali olan yerlerde keskin eşya bırakılmaması
    • Cevap C-) Yürümeden önce yürüteç kullanılması
    • D-) Sıcak eşyaları çocukların uzanamayacağı yerlere konulması, ocaklarda çocukların uzanamayacağı bölmelerin kullanılması, çok yüksek sıcaklıkta su ısıtıcılarında su bırakılmaması, sıcak ev aletlerinin (ekmek kızartma makinesi, ütü, tost makinesi) yakınlarında çocukların bulundurulmaması
    • E-) Tuvalet ve banyoların kapılarının kapalı olması, ev içerisinde su dolu derin kovaların bulundurulmaması
  6. Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru değildir?
    • A-) Çocukluk çağı travmaları yaşamın ilerleyen dönemlerinde pek çok ruhsal bozukluğun ortaya çıkması ile ilişkili bulunmuştur.
    • B-) Beyin gelişimin hızlı olduğu dönem olan gebelikten altı yaşına kadar olan dönem travmanın uzunlamasına etkileri için büyük öneme sahiptir.
    • C-) İhmal bir eylemsizlik olarak görülse de sonuçları çok büyük bir eylemdir.
    • Cevap D-) İhmal bir travma değildir.
    • E-) Çocukluk çağı travmaları beyinde önemli kalıcı yapısal değişikliklere neden olur.
  7. Aşağıdakilerden hangisi çocukluk çağı travmaları kategorisinde yer almaz?
    • A-) Cinsel istismar
    • B-) Fiziksel istismar
    • C-) Duygusal istismar
    • D-) Fiziksel ihmal
    • Cevap E-) Fiziksel yaralanmalar
  8. Cinsel istismar ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
    • A-) Cinsel istismar, “Henüz cinsel gelişimini tamamlamamış bir çocuk veya ergenin, bir erişkin tarafından cinsel arzu ve gereksinimlerini karşılamak amacıyla güç kullanılarak veya kandırma ya da tehdit yolu ile kullanılması” olarak tanımlanır.
    • B-) İstismarı gerçekleştiren kişi çocuk/ergen ile kan bağı bulunan ya da çocuk/ergene bakmakla yükümlü birisi ise bu durum ensest olarak tanımlanır.
    • C-) Çocuk/ergenin cinsel aktivitede bulunan kişi yetişkin değilse eğer iki çocuk arasındaki yaş farkı dört ve üstündeyse ve küçük çocuk büyük olan tarafından ikna veya zorlama ile haz amacı ile cinsel aktiviteye maruz bırakılmışsa cinsel istismar olarak değerlendirilir.
    • D-) Cinsel istismar, cinsel ilişkiye teşebbüs, genital ya da anüs bölgesi ile doğrudan temas, kıyafetler üstünden temas, teşhircilik, çocukları yetişkinlerin cinsel aktivitelerine maruz bırakma, porno izletmek gibi pek çok şekilde olabilmektedir.
    • Cevap E-) Hepsi
  9. I. Travma için birincil koruma programlar, travma yaşanmadan önce yapılan koruyucu müdahale programlarını kapsamaktadır.
    II. Travmayla karşılaştıktan sonra kronikleşmesini önlemek için yapılan müdahaleler ise ikincil koruyucu yaklaşımlardır.
    III. Üçüncül korumaya travma sonrası ruh sağlığı sorunları kronikleşen hastaların rehabilitasyon hizmetlerini içermektedir.
    Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri doğrudur?
    • Cevap A-) I, II, III
    • B-) I, II
    • C-) Yalnız II
    • D-) II, III
    • E-) I, III
  10. Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
    • Cevap A-) Çocukluk çağı travmalarını en etkili ve en az maliyetli yöntem travmaya karşı birincil koruyucu müdahale yaklaşımlarıdır.
    • B-) Birincil koruyucu müdahale programlarında tek boyutlu sadece çocuğu içeren programlar daha etkilidir.
    • C-) Çocuklara cinsel istismar ile ilgili bilgi verirken özel bölge, iyi dokunuş ve kötü dokunuş gibi kavramların üstü kapalı bir şekilde ifade edilmeli.
    • D-) Birincil koruyucu müdahale programlara genellikle ergenlik döneminde başlanılmalı.
    • E-) Aileye yönelik psikoeğitim programlarında yalnızca çocukluk çağı travmaları ile ilgili kavramlar anlatılmalı.